De hand van de meester – De Mona Lisa, Het Joodse bruidje van Rembrandt of de schilderijen van Mondriaan? Sommige mensen vinden ze mooi, anderen niet. Maar ze hangen niet voor niets in musea. Wat maakt deze werken zo bijzonder? Dat kan de afbeelding zijn: de mythe, het bijbelverhaal, de abstracte voorstelling. Maar het kan ook de innovatieve werkwijze van de kunstenaar zijn: een nieuw soort compositie, een ander kleurenpalet, of een verrassend gebruik van licht en schaduw.
Compositie, licht, kleur, ruimte en toets zijn de artistieke instrumenten van de kunstenaar. In deze cursus gaan we het gebruik van deze instrumenten door kunstschilders bestuderen, door de eeuwen heen. Na afloop kunt u dan zelf een ‘visuele analyse’ geven van schilderijen: hoe paste een kunstenaar deze beeldmiddelen toe. U kunt zelf bepalen waarom kunstwerken als de Venus van Urbino van Titiaan, De Rode Kamer van Matisse of Picasso’s Lezende vrouw in korset in de canon van de kunst zijn opgenomen.
PROGRAMMA
College 1 – Materiaal en toets. Over het Mona Lisa-syndroom, de materialen van de kunstschilder en de specifieke toets (penseelstreek) waaraan je een schilder kunt herkennen. Is een computer’toets’ ook nog schilderen?
College 2 – Keuzes in compositie. Over hoe een kunstschilder de werkelijkheid op het doek indeelt, het formaat en de vorm van het doek bepaalt, lijnen en andere middelen gebruikt om de illusie van een werkelijkheid te versterken.
College 3 – Alberti’s perspectief. Over het gebrek aan diepte in middeleeuwse kunst, de grote waarde van lineair perspectief voor de renaissance-kunstenaar, en de veranderde inzet van ruimtelijkheid in het modernisme van de twintigste eeuw.
College 4 – De kunst van licht. Hoe licht al in de oudheid werd gebruikt om te modelleren, over Caravaggio’s innovatieve tenebreso en over schilders als Van Eyck, Rembrandt en Sluijters, die faam verwierven door hun vernieuwende gebruik van licht en schaduw.
College 5 – De kracht van kleur. Over pigmenten in de oudheid, christelijke kleursymboliek in de middeleeuwen, de strijd tussen colore en disegno vanaf de 16e eeuw en de emancipatie van de kleur na 1850.
College 6 – Na vijf colleges weet u genoeg over de instrumenten van kunstschilders – compositie, ruimte, licht, kleur en toets – en gaat u uw kennis toepassen in een visuele analyse van een beroemd schilderij naar keus. Als er tijd is, sluiten we af met een quiz om uw kennis te toetsen.k